Βοηθητικό μενού

Περιεχόμενα Τεύχους 40

Ποιήματα (1981-2016), του Δημήτρη Κονιδάρη

Ποιήματα (1981-2016), Δημήτρης Κονιδάρης, εκδόσεις Κουκίδα 2017

Επείγομαι να φωτογραφηθώ.
Ο ήλιος χαμηλώνει /κι εγώ
πρέπει να βρω τον τρόπο / να φωτογραφηθώ
σε ηδονική κατατομή / της ύλης μου.

Και μόνο η επιλογή της λέξης «ύλης», σε συνδυασμό με τους παραπάνω στίχους, θα αρκούσε για να κεντρίσει το ενδιαφέρον του αναγνώστη. Στον συγκεντρωτικό αυτόν τόμο του Δημήτρη Κονιδάρη, που φιλοτέχνησε ο εκδοτικός οίκος «Κουκκίδα», η ύλη βαδίζει σχεδόν αποκλειστικά με τη φθορά μέσα σ’ ένα πολύ συγκεκριμένο χωροχρονικό πλαίσιο. Πέντε συλλογές και 71 ποιήματα καλύπτουν μια χρονική συγγραφική περίοδο 35 χρόνων και μας προσφέρουν, εκ πρώτης όψεως, μια πανοραμική ενατένιση βασικών ανθρώπινων εννοιών, όπως φιλία, έρωτας, μνήμη και ομορφιά.

Περνάει ο καιρός κι ο χαρακτήρας μου / φθίνει
όπως του κουρασμένου τραγουδιστή η φωνή /(χαράματα σε κέντρο διασκεδάσεως)
ή όπως φθίνουν οι μύες του χεριού του σερβιτόρου /που συγκεντρώνει τ’ άδεια πιάτα

Η φθορά στην οποία, ωστόσο αναφέρεται ο ποιητής δεν αναλώνεται μόνο στην ύλη, και αυτό είναι ένα από τα θελκτικά ερείσματα της συλλογής, τουναντίον, επεκτείνεται ποικιλοτρόπως και αφορά λέξεις, ένθερμες συζητήσεις και πυρετώδεις συνδιαλέξεις, καταλήγοντας ως εκ τούτου σε μια κούραση, όπως αποκαλύπτει και το ομότιτλο ποίημα.

Ας σταματήσει /η διαλογική
συζήτηση /κι ας βάλουμε
στ’ αυτιά μας που πονάνε / λίγο μπαμπάκι μουσικής.

Στα ποιήματα αυτά, κυρίως δε στην πρώτη εκδοτική τους περίοδο, παρελαύνουν δεινοί συζητητές, προσηλωμένοι ομιλητές με κοινούς κώδικες συμπεριφοράς, «άνθρωποι ασφυκτικοί» που περιφέρουν τα καταιγιστικά τους επιχειρήματα σε δωμάτια που καταλήγουν να γίνονται κονίστρες ερίδων. Η επίγνωση όμως της αλήθειας τους επιβεβαιώνεται πάντοτε με το πέρασμα του χρόνου και με την αλλιώτικη πλέον τοποθέτηση της λέξης (ή των λέξεών τους) μέσα στα πράγματα,

Παιχνίδι μάταιο /στις αίθουσες των συζητήσεων.
Λιγοστεύουν οι λέξεις, αδειάζουν /οι δεξαμενές• επιχαίρουν
οι θεότητες της σιγής. /Διεκδικούν οι συζητητές
μια θέση πίσω απ’ τον τοίχο.
Το νήμα εκεί οδηγεί. Πάντα /εκεί οδηγούσε.

Με λιτό και ευθύβολο ύφος, με ολιγόστιχες σελίδες και με περιορισμένο -καλά ζυγιασμένο- λεκτικό υλικό, ο ποιητής κατορθώνει να δημιουργεί συχνά στα ποιήματά του δύο ή και περισσότερα παράλληλα συμβάντα. Μ’ αυτόν τον τρόπο κατορθώνει και οδηγεί τον αναγνώστη, άλλες φορές ανεπαίσθητα και άλλες σκόπιμα, να εστιάσει την προσοχή πότε στο ένα και πότε και στα δύο παράλληλα γεγονότα.

Η χάρη εκείνης της αναβίωσης /αδύνατο να περιγραφεί.
Οι φήμες μιλούσαν / για ενσαρκώσεις ομορφιάς,
για αποθεώσεις ωραίων προσώπων, / κι ήταν κατώτερες απ’ όσα αξιώθηκαν
να δουν / τα τυχερά μάτια μας.
(Την ευδοκία των βλεμμάτων μεταφέρω κυρίως / για να μη ξεχαστεί)

Αναμφίβολα, από τα δυνατά σημεία της συγκεντρωτικής αυτής συλλογής είναι η αυτάρκεια κάθε ποιήματος και η συνοχή του με τα υπόλοιπα της συλλογής. Ο Δημήτρης Κονιδάρης δεν βιάζεται να περιγράψει, ούτε πιέζεται να κορυφώσει την περιγραφή του ποιητικού μηνύματος, αποτέλεσμα φαντάζομαι της πολύχρονης ενασχόλησής του με τα λογοτεχνικά και εκδοτικά δρώμενα της χώρας μας. Αφηγείται με σταθερή, ψιθυριστή σχεδόν φωνή, τις μεγάλες αλήθειες που φέρει κάθε άνθρωπος στο διάβα του. Ο ποιητής έμαθε να περιμένει και αυτό είναι εξόχως σημαντικό σε εποχές άκρατης ανυπομονησίας.

[…] Έξω με τυλίγει η νύχτα /και τα σκιερά φυλλώματα των δασών,
και περιμένω…
(Σ’ αυτή την ηλικία / πώς να ταιριάξω με τα παραμύθια…)

Αναστασία Γκίτση

Vakxikon Radio
Vakxikon Blog